WAB & Payroll

Uitzenden, detacheren en payrollen in de huidige situatie

In de huidige wetgeving wordt geen onderscheid gemaakt en valt zowel uitzendem, detacheren als payrollen onder ‘uitzenden’. Voor zowel uitzendkrachten, detachanten als voor payrollwerknemers geldt dus dat het uitzendregime mag worden overeengekomen, dat de cao voor de rechtstreeks in dienst zijnde werknemers niet voor hen geldt en dat ze recht hebben op de inlonersbeloning.

De regering is van mening dat er hierdoor sprake is van oneerlijke concurrentie tussen bedrijven met en zonder payrollwerknemers, en dat een payrollwerknemer zich ten opzichte van ‘normale werknemers’ ten onrechte in een nadelige positie bevindt.

Het uitzendregime houdt op basis van de wet en de uitzend-CAO’s in dat er een uitzendbeding kan worden overeengekomen in de eerste 78 weken, dat kan worden afgesproken dat er in diezelfde periode geen loon hoeft te worden doorbetaald als er niet kan worden gewerkt, ondanks dat dit een werkgeversrisico betreft, dat er een bijzondere ketenregeling geldt van 6 tijdelijke contracten en maximaal 4 jaar en dat die ketenregeling pas ingaat na afloop van de eerste 78 weken (waardoor er dus in totaal 5,5 jaar aan tijdelijke contracten kan worden overeengekomen).

Uitzenden, detacheren en payrollen onder de WAB

De Wet Arbeidsmarkt in Balans brengt daar verandering in en zorgt er voor dat payrollwerknemers vanaf 1 januari 2020 recht krijgen op dezelfde arbeidsvoorwaarden als de werknemers die rechtstreeks in dienst zijn bij de opdrachtgever en vallen onder de normale ketenregeling (3-3-6) en vanaf 1 januari 2021 recht hebben op een adequaat pensioen.

De WAB heeft dus grote gevolgen en maakt payrolling duurder. Het is daarom, per werknemer, van belang om te weten of er sprake is van uitzending (waaronder detachering) of van payrolling.

De uitzendovereenkomst is de arbeidsovereenkomst waarbij de werknemer door de werkgever, in het kader van de uitoefening van het beroep of bedrijf van de werkgever, ter beschikking wordt gesteld van een derde om krachtens een door deze aan de werkgever verstrekte opdracht arbeid te verrichten onder toezicht en leiding van de derde.

De payrollovereenkomst is de uitzendovereenkomst waarbij de overeenkomst van opdracht tussen werkgever en de derde niet tot stand is gekomen in het kader van het samenbrengen van vraag en aanbod op de arbeidsmarkt en waarbij de werkgever alleen met toestemming van de derde bevoegd is de werknemer aan een ander ter beschikking te stellen.

Gezien de definities zit het verschil dus in twee elementen. Er is sprake van payroll als de uitlener geen allocatieve functie heeft (oftewel: haar bedrijfsvoering niet heeft gericht op het bij elkaar brengen van vraag en aanbod op de arbeidsmarkt) en als de arbeidskracht exclusief wordt uitgeleend. Of aan deze twee voorwaarden wordt voldaan, ligt aan de omstandigheden van het geval.

Indicatoren ‘geen allocatieve functie’

  • Wie heeft de arbeidskracht geworven en geselecteerd?
  • In hoeverre heeft de inlener zich met de werving en selectie bemoeid?
  • Richt de uitlener zich op het bij elkaar brengen van vraag en aanbod op de arbeidsmarkt (allocatiefunctie)?
  • Was de arbeidskracht eerder in dienst of anderszins werkzaam voor de opdrachtgever?
  • Is de vraag naar de arbeidskracht tijdelijk of structureel?
  • In welke mate heeft de uitlener allocatieve activiteiten (vacaturesite, recruiters in dienst)?

Indicatoren ‘exclusieve terbeschikkingstelling’

  • Welke afspraken zijn tussen de opdrachtgever en de formele werkgever gemaakt (al dan niet schriftelijk, zoals een exclusiviteitsbeding);
  • Is het exclusiviteitsbeding medegedeeld?
  • Heeft dit feitelijk ook plaatsgevonden?
  • Is de arbeidskracht al voor de inlener werkzaam geweest? Hoe lang?
  • In hoeverre regelt de opdrachtgever ook praktische zaken, zoals vakanties?
  • In hoeverre heeft de opdrachtgever ook bemoeienis met het personeelsbeleid, zoals functioneringsgesprekken

Overgangsrecht

De nieuwe regels gaan per direct in: dus ook voor de bestaande al lopende overeenkomsten. Alle lopende overeenkomsten moeten dus (nu al) worden beoordeeld: gaat het om payroll of niet.

Evenwel geldt: als het gaat om een payrollovereenkomst die onder de oude regels een looptijd voor bepaalde tijd heeft met een einddatum na 1 januari 2020, dan loopt deze van rechtswege af en volgt er voor de payrollwerkgever dus een keuzemoment om wel of niet te verlengen (conform de 3-3-6-ketenregeling).

Hoe zit het met detachering?

Detachering is niet in de wet gedefinieerd en de WAB brengt daar geen verandering in.

In de praktijk wordt onder detachering meestal verstaan: uitzenden zonder uitzendregime, zonder uitzendbeding en zonder uitzend-CAO’s, maar met toepassing van de inlenersbeloning.

Arbeidsrechtelijk gezien, valt detacheren onder uitzenden. Voor detacheren geldt in 2020 derhalve hetzelfde als hierboven is gesteld voor uitzenden: het is raadzaam om elke arbeidsrelatie te beoordelen: gaat het om uitzenden/detacheren of om payrollen?

Vragen? Neem contact op.